616

صنايع دستي گرايش پژوهشي هنرهاي سنتي

«سرپوش ها» بخش مهمي از پوشاك مردم هر سرزميني هستند كه علاوه بر معرفي شرايط اجتماعي، شناخت فرهنگ يك ملت را ميسر مي سازند. انواع سرپوش ها ، كلاه، تاج و نيم تاج و حجاب براي بانوان بوده، كه اغلب تزئينات گسترده اي داشتند. رسمي ترين نوع سرپوش هاي تاريخي ايران «تاج و نيم تاج »هاي گوهرنشاني هستند كه صرف نظر از تعلق شان به افراد خاص از ارزش هاي هنري، تاريخي و جنبه ي ثروت ملي برخوردارند. بنابراين، مطالعه آنها حائز اهميت بوده و ضرورت پرداختن به اطلاعات فني و هنري مغفول مانده پژوهش حاضر را سبب شده است؛ لذا مسئله اصلي شناخت جنبه هاي زيبايي شناسانه، نمادها، اصول طراحي، ساخت و بررسي ارگونومي اين آثار مي باشد. مطالعات بعمل آمده در صدد آزمون اين فرضيه بوده كه «طراحي سرپوش هاي تزئيني رسمي با رعايت اصول ارگونومي همراه بوده و جنبه هاي زيبايي شناسانه ي آنها از ناحيه ي كاربرد نمادها، متناسب با تاريخ و فرهنگ ايران است». يافته¬هاي منتج از تحليل سه عدد تاج و سه عدد نيم تاج موزه جواهرات ملي نشان داد كه نمونه هاي آماري داراي قواعد ارگونومي بوده و بين طراحي ارگونوميكي و تزئينات، ارتباطي نامحسوس وجود دارد، كه موجب حفظ كيفيت و ارزش تزئينات شده است؛ همچنين مشخص شد در طراحي نيم تاج ها آنتروپومتري كاربر خاص مطرح نبوده، حال آنكه در تاج ها ابعادسنجي كاربر خاص بكار رفته، پس وزن آنها نيز آسيبي بر بدن وارد نمي آورده است. نكته ي ديگر اين است كه در تزيينات بيشتر از نمادهاي كهن در فرهنگ ايرانيان پيش از اسلام استفاده شده كه نشانه اي از باستانگرايي كاربران درباري اخير بوده، و البته از طريق بصري بر ضميرناخودآگاه مخاطبين تأثير مي گذاشته است. پژوهش حاضر ، موردي و كاربردي و نحوه ارائه مطالب از نوع توصيفي- تحليلي مي باشد كه از طريق منابع مكتوب كتابخانه اي و تحقيق ميداني، توصيف و تحليل مشاهدات به موازات يكديگر بهره گرفته شده است.

سهرابي نصيرآبادي، مهين

اصغر زاده، يكتا

1394

بدون شماره گذاري، مصور، جدول

Study of Technical-Artistic in formal ornament caps Of National Jewelry Museum of Iran

1/1/1900 12:00:00 AM

cap , crown , diadem , National Jewels Museum of Iran , Pahlavi

1432

كارشناسي ارشد

هنر