4540

مطالعات فرهنگي

كاهش پايبندي به ارزش‌هاي اجتماعي، به‌ويژه در نسل جوان، در سال‌هاي اخير به‌عنوان يكي از چالش‌هاي فرهنگي مطرح شده است. با توجه به تأثير رسانه‌ها در اين زمينه، پژوهش حاضر به بررسي رابطه ميان مصرف رسانه‌اي و ميزان پايبندي به ارزش‌هاي اجتماعي پرداخته است. جامعه آماري اين مطالعه شامل جوانان 18 تا 35 ساله شهر تهران است. كه از ميان آنها، با استفاده از روش نمونه‌گيري احتمالي طبقه‌اي 384نفر انتخاب و به عنوان جامعه نمونه مورد مطالعه قرار گرفتند. داده‌ها از طريق روش پيمايش و ابزار پرسشنامه‌ محقق‌ساخته، جمع‌آوري شد. براي تعيين روايي پرسشنامه، از روش اعتبار صوري و براي تعيين پايايي از ضريب آلفاي كرونباخ بهره گرفته شد. با توجه به اينكه مقدار اين ضريب(890/0) بيش از 7/0 بوده، پايايي ابزار تحقيق تأييد شد. تحليل يافته ها با استفاده از نرم افزار آماري spss و در دو سطح توصيف يافته‌ها و آزمون فرضيه‌ها انجام شد. يافته‌هاي تحقيق نشان مي‌دهد كه از نظر پايبندي به ارزش‌هاي اجتماعي، 6/2 درصد از پاسخگويان در سطح كم، 6/14 درصد در سطح متوسط، 4/37 درصد در سطح زياد و 4/15 درصد در سطح بسيار‌زياد قرار دارند. همچنين در ميان مؤلفه‌هاي اين متغير، پايبندي به ارزش‌هاي اخلاقي با ميانگين 48/4 بالاترين رتبه را به خود اختصاص داده و پس از آن به ترتيب پايبندي به ارزش‌هاي ملي با ميانگين 21/4، ارزش‌هاي علمي با ميانگين 11/4، ارزش‌هاي فرهنگي با ميانگين 89/3، ارزش‌هاي مادي با ميانگين 67/3، ارزش‌هاي ديني با ميانگين 40/3 و ارزش‌هاي جامعه‌اي با ميانگين 38/3 در رتبه‌هاي بعدي قرار دارد. آزمون فرضيه‌هاي تحقيق نشان داد كه هرچند بين مجموع مصرف رسانه‌اي و پايبندي جوانان به ارزش‌هاي اجتماعي همبستگي معناداري مشاهده نشد، اما اين رابطه در خصوص مصرف رسانه‌هاي داخلي و خارجي با متغير مذكور به تأييد رسيد. اين رابطه در مورد مصرف رسانه‌هاي داخلي از نوع مستقيم و در مورد مصرف رسانه‌هاي خارجي از نوع معكوس بود. شايان ذكر است كه اين روابط براي برخي از مؤلفه‌هاي هفت‌گانه ارزش‌هاي اجتماعي نيز به طور جداگانه صدق مي كند. بر اساس يافته‌هاي تحقيق مي‌توان نتيجه گرفت ميزان استفاده از رسانه‌ها به تنهايي نمي‌تواند مبيّن ميزان پايبندي جوانان به ارزش‌هاي اجتماعي و مؤلفه‌هاي آن باشد، بلكه اين مورد تا حد زيادي متأثر از وابستگي رسانه‌ها به ساختارهاي سياسي و به تبع آن محتواي منتشره از آن است.

رضائيان، مجيد

1404

[134] ص.: جدول (بخشي رنگي)، نمودار (رنگي)