4437

تبليغ و ارتباطات فرهنگي

گسترش شبكه‌هاي اجتماعي ويدئومحور، به‌ويژه اينستاگرام، موجب تغيير چشمگير در الگوهاي زيبايي و فرآيند تصميم‌گيري براي اقدامات زيبايي در ايران شده است. اين پژوهش با هدف سنجش تأثير تبليغات اينستاگرام بر نگرش، تمايل و تجربه بانوان نسبت به جراحي زيبايي بيني، با تمركز بر بانوان 16 تا 50 سال مراجعه‌كننده به كلينيك‌هاي زيبايي منطقه يك تهران انجام شد. روش تحقيق، توصيفي–پيمايشي و مقطعي با روش نمونه گيري غيرتصادفي در دسترس انجام شد؛ داده‌ها از طريق پرسشنامه محقق ساخته گردآوري و با استفاده از آمار توصيفي، آزمون همبستگي اسپيرمن، رگرسيون چندمتغيره با بسته نرم افزاري SPSS ورژن 27 تحليل گرديد. نتايج نشان داد كه مواجهه و تأثيرپذيري از تبليغات اينستاگرامي با نگرش مثبت‌تر و تمايل بيشتر به جراحي بيني رابطه معنادار دارد. عوامل غيرپزشكي همچون جلب توجه و دنبال‌كردن معيارهاي زيبايي غيرواقعي، نقش پيش‌بيني‌كننده قوي در افزايش تمايل به جراحي داشتند. وضعيت اقتصادي به‌عنوان يك متغير تعديل‌كننده عمل كرد و گروه‌هايي كه تحت تأثير تبليغات اقدام به جراحي كرده بودند، پيامدهاي جسمي و رواني بيشتري گزارش نمودند. مدل تحقيق توانست 54 درصد از واريانس تمايل به جراحي را تبيين كند. يافته‌ها مؤيد آن است كه تبليغات اينستاگرامي نه‌تنها بازتاب‌دهنده تغيير معيارهاي زيبايي، بلكه عامل فعال در تشديد و بازتوليد آنهاست. شكاف بين تمايل و اقدام عملي، اهميت ملاحظات اقتصادي، ترس از عوارض و ضرورت ارتقاي سواد رسانه‌اي و سلامت را برجسته مي‌سازد. بر اين اساس، تقويت چارچوب‌هاي نظارتي بر تبليغات پزشكي، طراحي مداخلات آموزشي واقع‌گرايانه و ارائه مشاوره‌هاي پيش از عمل مي‌تواند از پيامدهاي منفي اين روند بكاهد. نوآوري اين پژوهش در تركيب رويكردهاي تبليغاتي، فرهنگي و سلامت، و تمركز بر بستر فرهنگي-اجتماعي ايران است.

ساروخاني، باقر

خجير، يوسف

1404

162 ص.: جدول