341

مهندسي معماري اسلامي

مساجد معاصر آن‌گونه كه بايد در حيات زمانه تأثيرگذار باشند و در شهر ايراني- اسلامي به‌عنوان تنها بنايي كه مخصوص اين دين است خود را به شكلي زنده عرضه نمايند و با زندگي معنايي مردم تعامل برقرار كنند، به بنايي صرفاً نشانه‌اي تبديل‌شده‌اند. كيفيت حضور زندگي در مسجد آن‌چنان‌ موردتوجه نيست كه اين بنا را به قلب تپنده شهر تبديل كند. با فرض اينكه موضوع معماري مسجد داراي دو هدف اصلي است؛ نقش مسجد و رويداد مسجد، پرداختن به هر دو جنبة آن از اهميت ويژه‌اي در زنده‌بودن مسجد برخوردار است. نقش مسجد نشانه بودن دين اسلام در شهر اسلامي است كه از طريق كالبد معماري آن تحقق مي‌يابد و رويداد مسجد فعاليت عبادي- اجتماعي است. درنتيجه علاوه بر نقش نشانه‌اي خواناي مسجد در شهر، نيايش مطلوب و خاطره‌انگيز و حضور فعال و هميشگي مردم در مسجد باعث زنده‌بودن آن در شهر مي‌گردد. در مسجد روح معنوي فضا و جنبة اجتماعي آن موردتوجه است. هدف از اين پژوهش بازخواني معماري مسجد به‌عنوان خاص‌ترين و محتواگراترين موضوع معماري و بررسي عواملي است كه در ادراك كيفيت فضاي نيايشي مسجد مؤثر مي‌باشند. به‌اين‌ترتيب كيفيت‌هاي فضايي موردنياز مسجد و چگونگي ادراك آن توسط انسان مسلمان از پرسش‌هاي اين پژوهش است. روش تحقيق به صورت كيفي و طرح تحقيق پيمايشي- تحليلي است كه به خوانش مصاديق معاصر با توجه به الگوي پيشنهادي پرداخته و روش گردآوري داده‌ها كتابخانه‌اي و مطالعات ميداني است. اين پژوهش نشان مي‌دهد مشخصات عيني و دريافت‌هاي ذهني مخاطب و معنايي كه از طريق فضاي معماري به او منتقل مي‌شود در ادراك كيفيت فضاي مسجد و به‌تبع آن ارتقاء كيفيت نيايش مؤثر مي‌باشند.

دباغ، امير مسعود

اكبري، علي

1393

169 ص.: مصور، جدول

Restudy the Space Quality of Iranian Contemporary Mosques

1/1/1900 12:00:00 AM

Mosque Architecture , Space Perception , Space Quality , Space Quality Of Mosque

كارشناسي ارشد

معماري