241

ادبيات نمايشي

در اين پژوهش سعي شد تا به پرسشي نو در باب هنر تعزيه، پرداخته شود.اين كه : چه رابطه‌اي ميان اجراي تعزيه و مكان اجراي آن وجود دارد. آيا چگونگي اجراي تعزيه متاثر از مكان اجرايش است يا رابطه‌اي ديالكتيكي مابين اين دو وجود دارد؟ براي پاسخ به اين پرسش، به نظر مي‌رسد بهتر است شيوه‌هاي اجرايي تعزيه در يك دوره‌ي تاريخي محدود و در جغرافيايي خاص به مانند شهر اصفهان كه پايتخت مقتدر صفوييان و خواستگاه تعزيه به گواه منابع معتبربوده است، به چالش گرفته شود تا ويژگي‌هاي مكان اجرا به عنوان موضوع اصلي تمركز در اين پژوهش،مورد بحث قرار گيرد.همچنين به دليل ورود به عرصه‌ي فضا و مكان، پنجره‌اي رو به مباحث معماري و شهرسازي باز شده است تا تعريف واضحي از مكان تعزيه به عنوان يك هنر شهري، به دست آيد. به منظور جمع‌آوري داده‌ها، شيوه‌ي تحقيق و مطالعه به صورت كتابخانه‌اي و ميداني، توامان بوده است. به گونه‌اي كه ابتدا با مطالعه‌ي كتب و اسناد تاريخي، برخي داده‌هاي كلي و سپس با مطالعه‌ي ميداني، حضور در محل و مصاحبه با كارشناسان و مجريان اهل فن، داده‌هاي اصلي و پاسخ‌دهنده به موضوع تحقيق، به دست آمد. اگرچه در وهله‌ي نخست ممكن است اين خطا به ذهن متبادر شود كه به دنبال ثابت و محدود بودن متن مجالس شبيه‌خواني، اجراي آن نيز ثابت و از پيش شناخته شده است و تفاوت در مكان توفيري در اجرا نمي‌آفريند. اما با تحليل داده‌ها و بررسي نمونه‌هاي موردي در اين پژوهش، نتيجه‌اي قابل توجه به دست آمد كه : مكان‌هاي تعزيه‌خواني با فرم‌هاي متفاوت، شيوه‌هاي اجرايي و به تبع آن، ميزانسن منحصربه خود را مي‌طلبند و نكته‌ي ديگر اين كه در جذب مخاطب نيز روش ويژه خود را دارند. در واقع ميان اجراي تعزيه و مكان اجرا، ديالكتيكي قوي به وجود مي‌آيد.تعزيه‌خواني، حس مكان را مي‌سازد و فرم مكان، ميزانسن مخصوص به خود را در اجراي تعزيه تعريف مي‌كند.

نصرتي، رفيق

معافي، فرزاد

1397

120 ص.: مصور

1/1/1900 12:00:00 AM

كارشناسي ارشد

هنر