2216

هنر اسلامي -گرايش مطالعات تاريخي و تطبيقي هنر اسلامي

مستندنگاري و تحليل ساختار سبكي تزيينات معماري عمارت سردار اسعد سوم (جعفرقلي خان بختياري) عليرغم اهميت آن، متاسفانه تا به امروز مورد پژوهش قرار نگرفته و ناشناخته باقي مانده است و جامعه هنري اعم از معماران و علاقمندان به هنرهاي سنتي نسبت به آن كم اطلاع و يا بي‌اطلاع هستند. به همين جهت، پژوهش حاضر بر آن است خلاء اطلاعاتي را كه در تزيينات معماري اين عمارت وجود دارد جبران كند و سوالات پژوهش را با شناسايي و معرفي سبك معماري، ويژگي تزيينات، شيوه‌ها و معيارهاي نوآورانه آن به لحاظ كيفيت، مواد و مصالح، نقوش بكار رفته و همچنين تكنيك‌هاي اجرايي بر مبناي مهارت‌هاي تزييني، زمينه بهره‌گيري بهتر از هنرهاي ملي را فراهم آورد. بديهي است مطالعه و تجزيه و تحليل آثار تزيينات معماري اين عمارت مي‌تواند در اعتلاء هنرهاي تزييني در تاريخ معاصر راه‌گشا باشد. چه بسا تكنيك‌ها و ظرافت‌هاي تزيينات معماري دوره قاجار مورد غفلت قرار گرفته باشد كه معرفي صحيح آن موجب رشد هنر معاصر و سندي جامع در سير تحول آن هنرها را فراهم سازد. اين پژوهش بنيادي كه به‌لحاظ ماهيت از نوع توصيفي_ تحليلي مي‌باشد با استفاده از مطالعه اسناد و اطلاعات كتابخانه‌اي، مصاحبه با استادان و به بررسي بناها و كاخ‌هاي مختلف از دوره قاجار در شهرهاي مختلف ايران و به‌ويزه شهر تهران به صورت ميداني انجام شده است. نتايج پژوهش حاكي از بهره‌مندي تكنيك‌هاي رايج به شكل ويژه در به‌كارگيري شيوه‌هاي تزيينات معماري عمارت سردار اسعد است. نقوش بكار رفته در تزيينات عمارت بيشتر رنگ و بوي فرنگي مؤثر بر تزيينات دوره قاجار مي‌باشد. اين عمارت تلفيقي از نقوش ايراني و اروپايي است كه بهره‌مندي هنر ايراني از هنر اروپايي در اين دوره را به خوبي نشان مي‌دهد. تزيينات گوياي ويژگي‌هاي سبك دوره قاجار را در خود داشته و به طور خاص از ظرافت و دقت بسيار ويژه‌اي برخودار است و تزيينات عمارت سرداراسعد را مي‌توان يكي از شاخصه‌هاي تزيين در معماري دوره قاجار ايران به‌ويژه تهران به‌شمار آورد كه در آن آثار از هنر مفتول‌كوبي بر چوب، معرق چوب، منبت، اُرسي و گره‌سازي، آيينه‌كاري، گچ‌بري و آجركاري ديده مي‌شود كه برخي از موارد چه از نظر تكنيكي و چه از نظر نقوش تفاوت‌هاي چشم‌گيري با سبك‌ها و آثار رايج دوره قاجار را نشان مي‌دهند.

هوشيار، مهران

1398

161ص.: مصور (بخشي رنگي)، جدول

Documentation and analysis of the stylistic structure of the architectural decorations of Sardar Asad Bakhtiari mansion in Tehran

Sardar Asad Bakhtiari mansion , architectural decorations , Qajar period , Islamic architecture of Tehran

كارشناسي ارشد

هنر