2205

عكاسي

مطالعه فرهنگي كاركردهاي يادماني عكس‌هاي سوگواري ايران در دهه‌هاي 70 تا 90 بر اساس آموزه‌هاي فلسفي امانوئل لويناس

عكاسي در عصر كنوني به عنوان رسانه‌اي با قابليت‌هاي بصري بسيار در عرصه‌هاي مختلفي نقش با اهميت خود را به رخ مي‌كشد. يكي از كاركردهاي عكاسي در يادمان‌سازي از افراد متوفي است كه پيش‌تر از اين با روش‌هاي دشوار و پر هزينه فقط در اختيار افراد خاصي قرار داشت. ميل به جاودانگي و ترس از زوال و نابودي افراد را به اين عمل سوق مي‌دهد. ارتباط بين عكس‌هاي يادماني و مخاطبِ آن به‌واسطۀ يادمان‌سازي سوژۀ از دست‌رفته صورت مي‌گيرد و كاركرد اساسي عكس‌هاي يادماني براي سوگواري به جهت حفظ خاطره و ياد سوژۀ درگذشته در ذهن فرد سوگوار و دوري آن از نيستي و زوال است. امانوئل لويناس از متفكران معاصر به اين پديده با نگاهي خاص توجه كرده و فلسفۀ خود را بر مبناي "ديگري" بنيان نهاده است. از آنجا كه مرگ براي ديگري رخ مي‌دهد و تجربۀ آن براي زندگان ميسر نيست و تنها مواجهه با آن از طريق مرگ ديگري صورت مي‌پذيرد، پس در برابر چنين رويدادي بايد ياد و خاطرۀ فرد متوفي زنده نگه داشته شود و اين مهم مي‌تواند از مجراي يادمان‌سازي اتفاق بيفتد. در همين ارتباط پژوهش حاضر قصد دارد كاركرد يادماني عكس‌هاي سوگواري در ايران را در طي دهه‌هاي اخير از منظر آراء لويناس مورد توجه قرار دهد. اين پژوهش از لحاظ هدف، بنيادي است كه به صورت كيفي انجام شده است. گردآوري اطلاعات پژوهش از طريق شيوۀ كتابخانه‌اي بوده و با روش توصيفي-تحليلي انجام گرديده است. به همين منظور تعداد 12 نمونه عكس يادماني مربوط به سوگواري در چهار بخش (آگهي‌هاي ترحيم، سنگ مزارها، بنرهاي تسليت و مراسم سوگواري) گزينش شده كه مربوط به دهه‌هاي 70 تا 90 شمسي است. اين آثار بر مبناي آراء لويناس در خصوص مرگ و ديگري تحليل شده و مشخص گرديده كه براي زنده نگه‌داشتن و تكريم درگذشتگان از عكس‌هاي زمان حيات ايشان در قالب‌هاي مذكور به عنوان عكس يادماني استفاده شده است. عكس‌هاي پرسنلي و رسمي بيشتر به اين منظور به كار رفته و در برخي مواقع از عكس‌هاي خوشايند شخصي و آلبوم‌هاي خانوادگي نيز استفاده شده است.

تاسيان

حسن پور، محمد

1402

ج، 99ص.: مصور (بخشي رنگي)

A cultural study of the memorial functions of Iranian mourning photos in the 70s to 90s based on the philosophical teachings of Emmanuel Levinas

memorial photo , mourning photo , photography of death , Emmanuel Levinas , Iranian photography

Tasian

كارشناسي ارشد

هنر