شماره ركورد
2140
دانشجو
رحيمي نسب، محمدرضا
رشته تحصيلي
هنر اسلامي
عنوان
مطالعه و تحليل ساختار بصري تذهيب دوره تيموري در نسخه قرآني بايسنغرميرزا و جزوه قرآني ابراهيم سلطان در گنجينه آستان قدس رضوي
چكيده
كتاب آرايي و تذهيب در بين هنرهاي مكتوب اسلامي از جايگاهي ارجمند برخوردار است و نقش مايههاي جاري در تذهيب، ارايه برداشت هنرمند از جزييات گياهان و نبات گونههاي موجود در طبيعت عيني و چشم آشنا است كه انطباق نقوش با سبك نگارگري هر دوره در آن سهمي قابل داشته و حضور حركات منحني به عنوان بستري مهيا جهت فضاسازيها، چينش نقش و نگار و قرارگيري جزييات بر روي بندهاي ختايي و اسليمي بوده است. همنشيني تزيينات در قاببنديها و قالبهاي هندسي تزييني منطبق بر اوراق، منجر به آرايش كم و بيش ساده تا مفصل بر نسخهها به خصوص مصاحف قرآني گرديده است. سده نهم ه.ق. همزمان با دوره تيموري و حضور واليان و حاميان فن و هنر به عنوان فصلي درخشان در تاريخ هنر ايران، دوره اسلامي و به خصوص تذهيب نسخ قرآني با قطع بزرگ و مورد طبع سلاطين به همراه خصايص فني و مقبول شناخته ميشود. اين پژوهش در بستر تاريخي و زماني دوره تيموري از مكتب هرات بايسنغرميرزا و مكتب شيراز ابراهيم سلطان و با هدف تحليل و تطبيق چگونگي تذهيب دو نسخه قرآني منتسب به اين دو شاهزاده و در دو پايتخت هنري مجزا، به مطالعه ساختار بصري تذهيب اوراق موجود در گنجينه آستان قدس رضوي مشهد در نسخه قرآن بايسنغري به شماره ثبت 11090804 و جزوه قرآني ابراهيم سلطان به شماره ثبت 414 ميپردازد. اين تحقيق از حيث هدف، بنيادي و از جهت نوع، كيفي و روش انجام آن توصيفي-تحليلي است. جامعه آماري پژوهش، اوراق مذهب نسخ مورد نظر است و دستيابي به دادههاي موجود از طريق منابع مستند مد نظر قرار گرفته است. گردآوري اطلاعات به شيوه كتابخانهاي و اسنادي و تحليل دادهها نيز از طريق جداولي جهت تطبيق نقوش، رنگ مايهها و قالبهاي هندسي به كار رفته دراين دو نسخه در نظر گرفته شده است. نتايج حاكي از شيوه تزيين نزديك اما با دو ساختار بيش و كم دارد كه در تزيين نسخه شيراز در مقايسه با نسخه هرات، توجه بيشتري به فضا و نقش پردازي گرديده است. گرچه نبود اوراق كامل نسخه بايسنغري، صدمات فراوان بر صفحات مصحف و نقش پردازي معاصر بر آن، اين امكان كه بتوان به قاطعيت تمام در باب آن سخن راند را در هالهاي از ابهام قرار داده است
كليدواژه فارسي
تذهيب دوره تيموري , قرآن بايسنغرميرزا , جزوه قرآني ابراهيم سلطان , گنجينه آستان قدس رضوي
استاد راهنما
محمدي، مهدي
سال دفاع
1402
مشخصات ظاهري
ج، 116ص.: مصور (بخشي رنگي)، جدول
عنوان به انگليسي
The Study and analysis of the visual structure of Teymuri period illustration in Holy Quran Calligraphed by Baysunghur and collection of Holy Quran Calligraphed by Ibrahim sultan in the treasure of Astan Quds Razavi
كليدواژه لاتين
Illustration of the Teymuri period , Holy Quran Calligraphed by Baysunghur , Collection of Holy Quran calligraphed by Ibrahim Sultan , The treasure of Astan Quds Razavi
مقطع تحصيلي
كارشناسي ارشد
دانشكده
هنر