127

هنر اسلامي

آفرينش نسخ مصور اسلامي چون نسخ 54 و 1313 قصص الانبيا نيشابوري بر اساس عواملي چون شرايط اجتماعي و حمايت حاميان شكل گرفته و اين دو عامل نقش ويژه اي در شكل گيري «تزيين» در اين نسخ و انتقال مفاهيم الهي به مخاطبان داشته است. آثار دو نسخه مذكور با توجه به ويژگي‌هاي سبكي نگارگري ايران و متأثر از شرايط فكري زمانه و ديدگاه حاميان از نقطه نظر شيوه، كيفيت و گاه روايت با يكديگر متفاوتند و در اين ميان «تزيين» به عنوان يكي از وجوه مهم ساختار بصري هنرهاي سنتي ايراني، مشخصه‌اي تعيين¬كننده براي يافتن زيبايي تجسمي و معنايي موجود در آنهاست. هدف اين پژوهش دستيابي به رابطه ميان كاركرد تمهيدات تجسمي و تزئين در نگاره هاي پيامبران الهي در دو نسخه 54 و 1313 قصص‌الانبيا نيشابوري و تجسم سيره آنان بر اساس مفاهيم قرآني است. سؤال اصلي پژوهش اين است كه ميان كاركرد تزيين در ساختار بصري نگاره هاي پيامبران نسخ 54 و 1313 قصص الانبيا نيشابوري و انتقال مفاهيم حاصل از متن قرآني چه ارتباطي وجود دارد؟ به منظور پاسخ دهي به اين سؤالها و همچنين تحقق هدف پژوهش عناصر تصويري و وجوه تزييني نگاره هاي مشترك و مربوط به پيامبران الهي در دو نسخه مذكور به صورت جزء به جزء مورد مطالعه تطبيقي قرار گرفتند. روش تحقيق در اين پژوهش توصيفي- تحليلي- تطبيقي، روش گردآوري مطالعه اسنادي (كتابخانه اي) و ابزار مورد استفاده مشاهده است. يافته ها نشان مي دهد كه نسخه مردمي 54 كه مفاهيم حاصل از متن قرآني را بهتر و با دقت بيشتري به مخاطب منتقل كرده نسبت به نسخه درباري 1313 كه از اين نظر در سطح پايين تري قرار دارد از تزيينات بيشتري برخوردار بوده و تمهيدات تجسمي در آن به درستي در راستاي نحوه عملكرد پيامبران در آزمون هاي الهي شكل گرفته است.

هوشيار، مهران

رجبي، محمدعلي

1400

236 ص.: مصور، جدول

A Comparison of Visual Structure of Prophets' Depictions with Qur'anic Narratives in Paintings of Qazvin and Isfahan Schools

1/1/1900 12:00:00 AM

Decoration , Visual Structure , Prophets' Manuscripts , Qur'anic Code of Conduct , Qazvin School , Isfahan School

314

كارشناسي ارشد

313

هنر