1195

نقاشي

مطالعۀ تطبيقي ارتباط متن با زبان تصويري دست در نگاره‌هاي دو شاهنامۀ بايسنقري و طهماسبي

نقاشان دو شاهنامۀ بايسنقري و طهماسبي براي واقعي تر نشان دادن نگاره‌هايشان در بخش‌هايي از داستان كه قابل ترسيم نيست از زبان تصويري دست استفاده مي‌كردند. اين پژوهش با هدف شناخت ارتباط ميان متن و زبان تصويري دست در دو كتاب مذكور به كشف رموز نهفته در اين نمادها مي‌پردازد. در اين راستا، پرسش‌هايي مطرح مي‌شود كه عبارتند از: نگارگران شاهنامه‌هاي بايسنقري و طهماسبي براي نمايش متن در آثارشان از چه ويژگي زبان تصويري دست بهره برده‌اند؟ و در مقايسۀ هر دو شاهنامه، زبان تصويري كداميك به متن نزديك‌تر است؟ و چه دلايلي مترتب بر پاسخ اين سوال است؟ براي پاسخ به سؤالات و رسيدن به اهداف، تحقيق بنيادي با روش توصيفي - تحليلي و رويكرد تطبيقي صورت گرفته است. سپس نگاره‌ها را با شيوۀ گردآوري اسنادي و رجوع به منابع چاپي، مورد مطالعه قرار داده و اطلاعات مورد نياز از طريق كتابخانه‌اي جمع‌آوري گرديد و يافته‌ها در قالب جدول، ارائه و تحليل شدند. نتيجه‌اي ‌ كه بدست آمد بيانگر اين است كه نقاشان شاهنامۀ بايسنقري از اين نماد بيشتر براي نمايش آداب و رسوم رايج در كاخ‌هاي تيموري بهره مي‌بردند؛ زيرا هدف آنها جلب رضايت حاكمان بود. بنابراين مطالعۀ زبان تصويري دست درشاهنامۀ بايسنقري، منبع مناسبي براي شناخت برخي سنت‌هاي متداول در كاخ‌هاي تيموريان است ولي نگارگران اين كتاب عناصري را به ميل خود به داستان كم و يا اضافه مي‌كردند كه بيانگر بي‌توجهي آنان نسبت به متن شاهنامه است. نگارگران شاهنامۀ طهماسبي از زبان تصويري دست به عنوان محركي در نگاره‌هايشان براي برانگيختن احساسات استفاده مي‌كردند تا به نوعي خوانندۀ كتاب را درگير مسائل عاطفي داستان نمايند. آن ها با پيروي از سبك رايج شعر در دورۀ صفويان كه هندي نام داشت تصاوير خود را تحت تأثير احساسات، نقاشي مي‌كردند و در اكثر نگاره‌ها به متن شاهنامه وفادار بودند. واژگان كليدي : زﺑﺎن تصويري دست‌ها / ﻧﮕﺎﺭگري/ دﻭﺭه ﺗﯿﻤﻮﺭﯾﺎن / ﺷﺎﻫﻨﺎﻣﻪ ﺑﺎﯾﺴﻨﻘﺮي / دﻭﺭه ﺻﻔﻮﯾﺎن/ ﺷﺎﻫﻨﺎﻣۀ ﻃﻬﻤﺎﺳﺒﯽ

ساخت كاشي با نقاشي روي لعابي و زير لعابي با استفاده از ارتباط متن بازبان تصويري دست در نگاره‌هاي دو شاهنامۀ بايسنقري وطهماسبي

عطار زاده، عبدالكريم‌ , قرباني شاه‌كوچكي، مجتبي

1398

191ص.: مصور (بخشي رنگي)

1/1/1900 12:00:00 AM

Comparative Study of hand-body language in two Bayesunquri Shahnamehs in the Timurid period and Tahmasebi in the Safavid period

Hands body language , Painting , Timurid period , Baisonqori Shahnameh , Safavid period , Tahmasbi Shahnameh

Making tile with glaze and under glaze using text and hand body language in the paintings two Shahnameh Baysonqari and Tahmasebi

كارشناسي ارشد